The Origin of Cocoa

โกโก้ （ Cocoa ）

หลายคนแล้วอาจจะสงสัยว่าจริงๆ แล้วช็อกโกแลตที่เรากินกันอยู่กันทุกวันนี้มีต้นกำเนิดมาจากที่ไหน เพราะโกโก้ในปัจจุบันเป็นที่นิยมและมีชื่อเสียงอย่างมากสำหรับทุกคนทั่วโลก

โกโก้มีแหล่งกำเนิดอยู่บริเวณเขตร้อนชื้นของทวีปอเมริกา โดยเฉพาะแถบลุ่มน้ำอเมซอน และบางส่วนในทวีปอเมริกากลาง ซึ่งโกโก้เป็นพืชที่สามารถพบได้ทั่วไปในแถวประเทศร้อนชื้น ระหว่างละติจูดที่ 20 องศาเหนือ ถึงละติจูดที่ 20 องศาใต้ หรือที่เรียกว่า Equational Belt

โกโก้เป็นพืชดั่งเดิมชองชนเผ่าพื้นเมืองในอเมริกาเช่น มายา แอซเท็ค โอลเมก ฯลฯ โดยได้มีการปลูกและนำมาประกอบอาหารในหลากหลายรูปแบบ โกโก้นั้นสามารถแบ่งออกได้เป็น 4 สายพันธุ์ เรามาย้อนดูกันตั้งแต่สายพันธุ์ดั้งเดิมกันเลยดีกว่าค่ะ ซึ่งสายพันธ์ุของโกโก้ต้นกำเนิดนั้นก็คือสายพันธ์ุ Nacional โดยทฤษฎีแรกเริ่มสมัยก่อนนักประวัติศาสตร์เข้าใจว่า โกโก้มีแหล่งกำเนิดแถวอเมริกากลางแถวประเทศเม็กซิโก แต่ต่อมาได้มีการวิจัยเพิ่มเติมจนได้ข้อสรุปว่าจริง ๆ แล้วโกโก้มีแหล่งกำเนิดในป่าอเมซอนตอนบน (Upper Amazon) ซึ่งประเด็นนี้ก็ยังเป็นที่ถกเถียงกันอยู่ในแวดวงของนักวิจัยต่างประเทศว่าประเทศใดเป็นต้นกำเนิดของโกโก้กันแน่ แต่ก็เป็นที่ยอมรับทั่วกันว่าประเทศ เปรู (Peru) โคลัมเบีย (Colombia) เอกวาดอร์ (Ecuador) เวเนซุเอลา (Venezuela) และ บลาซิล (Brazil) ล้วนอยู่ในเขตที่มีโอกาสเป็นต้นกำเนิดทั้งนั้น

ในยุคต่อมาโก้โก้นั้นได้กระจาย ไปหลายที่ในทวีปอเมริกา เมื่อไปถึงยังอเมริกากลาง ได้กลายเป็นสายพันธ์ุ Criollo ซึ่งนับเป็นสายพันธุ์ที่ในปัจจุบันมีมูลค่าทางธุรกิจสูงมาก และพบมากในแถบเม็กซิโก เมื่อโกโก้ได้กระจายต่อไปทางตะวันออกจนถึง เกาะตรินิแดด (Trinidad) ได้กลายมาเป็นสายพันธุ์ใหม่อีกชนิดหนึ่งซึงมีชื่อว่า trinitario นั้นเอง แต่พันธุ์ที่นิยมปลูกในไทยนั้นก็คือสายพันธุ์ Forastero และยังนิยมปลูกมากในประเทศแถบ แอฟริกา อเมริกากลาง และ อเมริกาใต้ ซึ่งเป็นพันธุ์ที่ให้ผลผลิตมาที่สุดในทุกสายพันธ์ุ

ในประเทศไทยนั้นมีการปลูกอยู่สองสายพันธ์ุ นั้นก็คือ สายพันธุ์ Forastero และ Trinitario โดยเป็นสายพันธุ์ที่เหมาะสมและทนต่อการปลูกในประเทศไทยนั้นเอง